Tác giả: Lịch Sử Việt Nam
Trong khoảng gần bảy thế kỷ, bản đồ đất nước đã kéo dài thêm hàng nghìn cây số, từ dãy Hoành Sơn cho tới tận mũi Cà Mau. Đó là kết quả của một trong những tiến trình lớn nhất và cũng nhiều tầng nghĩa nhất của dân tộc. Lịch sử mở cõi về phương Nam không diễn ra trong một trận đánh hay một đời vua, mà là chuỗi những cuộc chinh phạt, hôn nhân chính trị, di dân khai khẩn và xác lập hành chính nối tiếp nhau qua nhiều triều đại. Bài viết này dựng lại toàn…
Chọn nơi đặt kinh đô luôn là một trong những quyết định hệ trọng nhất của bất kỳ triều đại nào: nó vừa là bài toán quân sự về thế đất phòng thủ, vừa là tính toán kinh tế về giao thương, lại vừa là tuyên bố chính trị về tính chính thống. Tìm hiểu các kinh đô của Việt Nam qua các thời kỳ, vì thế, chính là lần theo những dịch chuyển của trung tâm quyền lực dân tộc suốt mấy nghìn năm, từ vùng trung du sông Hồng cho tới dải đất miền Trung rồi trở lại…
Tên nước không chỉ là một danh xưng hành chính. Với mỗi triều đại, việc chọn quốc hiệu là một tuyên ngôn chính trị: khẳng định tính chính thống, vị thế ngang hàng với phương Bắc, và cả tham vọng lãnh thổ. Tìm hiểu quốc hiệu của Việt Nam qua các thời kỳ, vì thế, không đơn thuần là học thuộc một dãy tên gọi, mà là đọc lại lịch sử qua chính cách cha ông tự định danh cho đất nước mình. Bài viết dưới đây sắp xếp lại toàn bộ hệ thống quốc hiệu theo trục thời gian,…
Việc dựng lại các triều đại Việt Nam theo thứ tự tưởng chừng chỉ là chuyện xếp niên đại cho ngay ngắn, nhưng thực ra lại chạm tới nhiều vấn đề gai góc của sử học: một triều bắt đầu và kết thúc từ mốc nào, ai đủ tư cách được tính là một đời vua, và phải xử lý ra sao khi hai chính quyền cùng tồn tại song song. Bài viết này hệ thống lại toàn bộ tiến trình vương triều từ thế kỷ X đến năm 1945 theo trục thời gian, kèm danh sách các đời vua…
Trên bản đồ Nam Bộ hôm nay, từ Biên Hòa, Sài Gòn cho đến miệt An Giang, đâu đâu cũng có những ngôi đền, con đường mang tên một vị danh tướng: Lễ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh. Ông được hậu thế tôn kính như người đặt nền móng hành chính đầu tiên cho cả một vùng đất phương Nam. Vậy Nguyễn Hữu Cảnh là ai, cuộc đời và sự nghiệp của ông gắn với công cuộc mở cõi ra sao? Bài viết này của Lịch Sử VN sẽ dựng lại chân dung vị khai quốc công thần ấy một…
Hiếm có dân tộc nào mà tiến trình dựng nước và giữ nước lại đan xen dày đặc như dân tộc Việt: gần một nghìn năm chịu ách đô hộ phương Bắc, hàng chục cuộc kháng chiến chống ngoại xâm, và một cuộc mở cõi kéo dài suốt nhiều thế kỷ. Bài viết này củ Lịch Sử VN là một bản tóm tắt lịch sử Việt Nam qua các thời kỳ, được sắp xếp theo trục thời gian liền mạch từ buổi bình minh của người Việt cổ cho tới công cuộc hội nhập hôm nay. Hãy cùng chúng tôi…
Vụ án Lệ Chi Viên là gì mà khiến cả một bậc khai quốc công thần như Nguyễn Trãi cùng ba họ bị tru di chỉ sau một đêm nhà vua băng hà? Từ câu hỏi ấy, các nhà nghiên cứu lịch sử Việt Nam đã nhiều lần nhìn lại bối cảnh triều Lê sơ để lý giải vì sao một trí tuệ kiệt xuất lại chịu kết cục bi thảm. Bài viết này phân tích diễn biến, nguyên nhân, mức độ oan khuất và hành trình giải oan cho Nguyễn Trãi dựa trên sử liệu và các giả thuyết…
Vì sao nhà Hồ thất bại trong cuộc kháng chiến chống quân Minh xâm lược là câu hỏi luôn gây tranh luận trong giới nghiên cứu lịch sử Việt Nam. Chỉ trong vài tháng, một triều đại có quân đội, thành lũy, vũ khí khá mạnh đã sụp đổ nhanh chóng. Bài viết phân tích sâu các nguyên nhân từ tính chính danh, chiến lược quân sự cho đến sức mạnh của nhà Minh. Vì sao nhà Hồ thất bại trước quân Minh? Để hiểu vì sao nhà Hồ thất bại, cần đặt triều đại này vào tổng hòa ba…
Mỵ Châu Trọng Thủy có thật không là câu hỏi luôn gây tranh luận giữa người yêu lịch sử và giới nghiên cứu. Đằng sau câu chuyện bi kịch đó là cả một lớp trầm tích sử liệu, truyền thuyết và biểu tượng văn hóa. Hiểu rõ đâu là lịch sử Việt Nam, đâu là huyền thoại giúp ta nhìn lại thời Âu Lạc – Triệu Đà một cách tỉnh táo hơn. Mỵ Châu Trọng Thủy có thật không? Để trả lời chính xác câu hỏi Mỵ Châu Trọng Thủy có thật không, cần tách vấn đề thành hai lớp:…
Nỏ thần An Dương Vương có thật không là câu hỏi khiến cả giới sử học, khảo cổ lẫn người yêu lịch sử Việt Nam tranh luận không dứt. Đằng sau truyền thuyết Linh Quang Kim Quy và chiếc nỏ thần hóa ra lại là một câu chuyện rất thực về kỹ thuật quân sự, quyền lực và sự sụp đổ của nhà nước Âu Lạc. Bằng chứng khảo cổ ở Cổ Loa, nhất là loại nỏ Liên Châu, đang cho thấy một bức tranh rõ nét hơn nhiều so với những gì chỉ có trong sử thi. Nỏ thần…